Litteken herstel na een keizersnede
In dit artikel lees je over het littekenherstel na een keizersnede. Over de operatie zelf, de eerste weken, tot de vragen die soms pas na maanden opduiken. Alle informatie die je nodig hebt om te weten wat normaal is, en wanneer je actie moet ondernemen.
Een paar centimeter huid, en toch vertelt het zoveel. Het litteken van je keizersnede is het bewijs van een ingrijpende buikoperatie én van de geboorte van je kind. Voor de een voelt het als een eretitel, voor de ander is het vooral nog een tijdje een bron van ongemak, jeuk of onzekerheid. Beide reacties zijn volkomen normaal, en vaak wisselen ze elkaar zelfs af binnen dezelfde week.
Wat gebeurt er tijdens de operatie?
Een keizersnede is geen kleine ingreep. De gynaecoloog werkt zich door meerdere lagen weefsel heen: huid, onderhuids vet, bindweefsel, spieren, buikvlies, tot uiteindelijk de baarmoederwand is bereikt. In verreweg de meeste gevallen gebeurt dit via een horizontale snee net boven het schaambeen, de zogeheten bikinisnede, genoemd naar de plek waar hij precies onder je bikinibroekje zou vallen. Een verticale snee, van schaambeen tot onder de navel, komt veel minder vaak voor en wordt meestal alleen gebruikt bij spoedsituaties.
De meeste lagen worden gehecht met oplosbaar hechtdraad. Dat hoeft dus niet verwijderd te worden, het lost vanzelf op. Is er voor de huid ander hechtmateriaal gebruikt, dan haalt de verloskundige, de huisarts of het ziekenhuis dit er na vijf tot zeven dagen uit.
Goed om te beseffen: er is dus niet één wond die geneest, maar meerdere lagen die ieder hun eigen herstel doormaken. Dat verklaart ook waarom het van buitenaf soms lijkt of alles goed gaat, terwijl je vanbinnen nog volop aan het herstellen bent.
De eerste twee weken
Pijn, vermoeidheid en een litteken dat er behoorlijk heftig uitziet, dat is in de eerste twee weken de realiteit voor de meeste vrouwen. Het litteken is rood, gezwollen en gevoelig. Je kunt de inwendige hechtingen soms voelen trekken, en het is normaal als er roze wondvocht of een beetje bloed uit komt.
Dat je hier moe van wordt, is niet raar: je lichaam herstelt van een grote operatie én moet tegelijk een pasgeboren baby verzorgen. Rust nemen is in deze fase geen luxe, het is onderdeel van het herstel. Daar hoort ook bij:
• pijnmedicatie volgens voorschrift blijven gebruiken, ook als de pijn al wat minder is
• zwaar tillen, stofzuigen en sporten vermijden (zeker de eerste 6 weken)
• consequent letten op hygiëne rond de wond
• naar je lichaam luisteren. Voelt iets pijnlijk of niet goed, stop er dan mee
Na een week of twee begint het litteken vaak te jeuken. Dat voelt vervelend, maar is meestal juist een teken dat de genezing op gang komt.
Wat zijn signalen dat het herstel niet goed verloopt?
Een ontstoken litteken komt gelukkig niet vaak voor, maar het is wel iets om alert op te blijven. Neem contact op met je gynaecoloog, verloskundige of huisarts als je een van deze signalen herkent:
• de huid rond de wond wordt roder in plaats van minder rood
• de pijn neemt toe in plaats van af
• je krijgt koorts
• het litteken zwelt op, of het gebied eromheen voelt opgezet
• er komt vies ruikend wondvocht of pus uit de wond
Twijfel je? Bel liever een keer te veel dan te weinig. Dit soort signalen moeten serieus bekeken worden en hoort gewoon bij goed herstel.
Kijk hier ook voor een video waarin bovenstaande wordt uitgelegd door Sanne van De Keizersnede Treatment.
Rond de tweede week is de wond op de huid meestal zo goed als gesloten, al kan het er nog wel rood, gezwollen en pijnlijk uitzien.
Vanaf zes weken is de wond op de huid in principe genezen, dit betekent dat de wond volledig gesloten en korstvrij is. Al zie je het litteken dan nog steeds duidelijk. De kleur loopt uiteen van paars-rood tot donkerbruin, donkerder dus dan de huid eromheen. Vanaf dit punt kan je dan ook starten met de keizersnede litteken behandelingen.
Wat veel vrouwen niet verwachten is dat een genezen litteken, niet betekent niet dat het litteken er meteen onopvallend uitziet. Het vervagen en vervlakken gebeurt veel geleidelijker, en kan zeker maanden tot jaren in beslag nemen. Daarnaast is het afhankelijk per type litteken hoe het litteken zich hersteld. Litteken behandelingen kunnen hier enigszins verschil in brengen, maar het type litteken is hierin bepalend. Een litteken is zeker het eerste jaar nog actief, wat betekent dat het zich nog kan vormen op de huid.
Benieuwd naar welke type littekens er zijn? Je leest het in het blog over type littekens.
Tijdens het herstel van alle geopende lagen tijdens de keizersnede ontwikkeld je lichaam littekenweefsel. Dit is stug weefsel, wat voor veel spanning kan zorgen in het littekengebied. De spanning door het littekenweefsel en verklevingen, kan voor vervelende klachten zorgen. Lees hier meer over littekenweefsel of oververklevingen.
Hoe ontwikkeld een litteken de eerste 2 jaar?
In principe geneest een litteken vanzelf, verzorging draait in het begin vooral om de genezing niet in de weg zitten en je herstel waar mogelijk ondersteunen.
De eerste twee weken
Was de huid rond het litteken dagelijks met lauw water, zonder zeep. Dep voorzichtig droog met gaasjes of een schone handdoek/hydrofiele doek. Douchen mag gewoon, een bad nemen pas als je niet meer vloeit.
Laat de wond regelmatig luchten zodra het verband eraf mag, en draag losse, ademende kleding van bijvoorbeeld katoen. Een knellend elastiek van je broek of onderbroek precies op het litteken is vragen om irritatie. Smeer in deze fase nog niets op de wond: die moet eerst volledig gesloten zijn, anders loop je risico op een infectie.
Vanaf twee weken
Zodra de wond dicht is, kun je voorzichtig beginnen met insmeren. Een neutrale, ongeparfumeerde huidolie zoals Bio oil houdt de huid soepel. Speciale littekencrèmes zijn ook veel op de markt, mijn persoonlijke favoriet is dan wel Alhydran. Maar gebruik vooral wat voor jouw huid prettig voelt.
Door de hele herstelperiode
Voeding en hydratatie spelen een grotere rol dan veel mensen denken. Genoeg water drinken en groente, fruit en onbewerkte producten eten ondersteunt zowel het herstel van de buikwond als de inwendige lagen. En: blijf met het litteken uit de zon. Ook nadat het volledig genezen is. Littekenweefsel blijft extra gevoelig voor uv-straling, dus dit is geen tijdelijke regel. Ga je op vakantie? Smeer dan altijd in met factor 50.
Ervaar je (nog steeds)klachten na je keizersnede zoals een veranderdemenstruatie,jeuk,roodheid van het litteken,steken, of eendoof gevoel? Neem dan contact op met Sanne voor het plannen van een intake behandeling. Zij kijkt dan uitgebreid met je mee naar de klachten en wat delitteken behandelingen kunnen betekenen voor jouw herstel.
- De Keizersnede Treatment -
Expert in keizersnede nazorg
Reactie plaatsen
Reacties